||

Czas w ruchu jednostajnym

Treść zadania

Klasa Róży jedzie autobusem na wycieczkę do zoo. Trasa prowadzi najpierw 5km5 \text{km} przez teren zabudowany, gdzie obowiązuje ograniczenie prędkości do 50kmh50 \frac{\text{km}}{\text{h}}, potem drogą, na której ograniczenie wzrasta do 90kmh90 \frac{\text{km}}{\text{h}} i należy nią przejechać 10,8km10,8 \text{km}, po czym następuje wjazd w strefę z ograniczeniem do 30kmh30 \frac{\text{km}}{\text{h}} i po 600m600 \text{m} dojazd do parkingu. Oblicz minimalny czas dojazdu do zoo zakładając, że autobus przez cały czas porusza się z maksymalną dozwoloną prędkością i nie zatrzymuje nigdzie po drodze.

Trzy znaki ograniczenia prędkości (50, 90, 30) ilustrujące treść zadania Czas w ruchu jednostajnym.

Potrzebujesz pomocy?

Schemat rozwiązania

Wyświetl schemat rozwiązania

Dane:
s1=5kms_1 = 5 \text{km}
v1=50kmhv_1=50 \frac{\text{km}}{\text{h}}
s2=10,8kms_2 = 10,8 \text{km}
v2=90kmhv_2=90 \frac{\text{km}}{\text{h}}
s3=600m=0,6kms_3 = 600 \text{m}=0,6 \text{km}
v3=30kmhv_3=30 \frac{\text{km}}{\text{h}}

Szukane:
t=?t=?

Wzory:
v=stv=\frac{s}{t}


Przekształcenia:
v=st|tv=\frac{s}{t} \Bigg| \cdot t
vt=s|:vv\cdot t = s \Bigg|:v
t=svt=\frac{s}{v}

Obliczenia:
t1=s1v1=5km50kmh=0,1ht_1=\frac{s_1}{v_1}=\frac{5\text{km}}{50\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,1\text{h}
t2=s2v2=10,8km90kmh=0,12ht_2=\frac{s_2}{v_2}=\frac{10,8\text{km}}{90\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,12\text{h}
t3=s3v3=0,6km30kmh=0,02ht_3=\frac{s_3}{v_3}=\frac{0,6\text{km}}{30\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,02\text{h}
t=t1+t2+t3=0,1h+0,12h+0,02h=0,24h=t=t_1+t_2+t_3=0,1 \text{h}+0,12 \text{h}+0,02 \text{h}=0,24 \text{h}=
0,2460min=14,4min=14min+0,460s=14min24s0,24 \cdot60\text{min}=14,4 \text{min}=14 \text{min}+0,4\cdot60\text{s}=14 \text{min} 24\text{s}

Rozwiązanie z komentarzem

1. krok – dane i szukane

Wyświetl 1. krok

Opisana trasa dzieli się na trzy etapy, znamy długość każdego z nich i maksymalną prędkość, z jaką może być on pokonywany.
Dane:
s1=5kms_1 = 5 \text{km}
v1=50kmhv_1=50 \frac{\text{km}}{\text{h}}
s2=10,8kms_2 = 10,8 \text{km}
v2=90kmhv_2=90 \frac{\text{km}}{\text{h}}
s3=600m=0,6kms_3 = 600 \text{m}=0,6 \text{km} / zamieniamy metry na kilometry, aby ujednolicić jednostki
v3=30kmhv_3=30 \frac{\text{km}}{\text{h}}
Naszym celem jest obliczenie minimalnego czasu przejazdu, który jest w tym przypadku sumą czasów pokonania każdego z etapów przy założeniu, że ruch odbywa się cały czas z maksymalną dozwoloną prędkością.

2. krok – wyprowadzenie wzoru – czas w ruchu jednostajnym

Wyświetl 2. krok

Skoro na każdym z trzech etapów autobus porusza się z maksymalną dozwoloną prędkością, to jest to ruch jednostajny, choć na każdym etapie z inną wartością prędkości. Wartość prędkości w ruchu jednostajnym wyraża się wzorem
v=stv=\frac{s}{t}
Kolejnym naszym krokiem jest przekształcenie wzoru na wartość prędkości do postaci pozwalającej obliczyć czas. Czas znajduje się w mianowniku po prawej stronie, zatem pierwszym krokiem musi być „wydostanie” go z mianownika. Aby to zrobić, należy wzór pomnożyć obustronnie przez tt. Dostajemy wtedy
vt=sv\cdot t = s
Teraz należy pozbyć się tego, co stoi przy tt – jest to wartość prędkości vv, przez którą trzeba obustronnie podzielić otrzymany wzór. Ostatecznie
t=svt=\frac{s}{v}

3. krok – obliczenia

Wyświetl 3. krok

Wykonujemy teraz obliczenia dla każdego z etapów
t1=s1v1=5km50kmh=0,1ht_1=\frac{s_1}{v_1}=\frac{5\text{km}}{50\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,1\text{h}
t2=s2v2=10,8km90kmh=0,12ht_2=\frac{s_2}{v_2}=\frac{10,8\text{km}}{90\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,12\text{h}
t3=s3v3=0,6km30kmh=0,02ht_3=\frac{s_3}{v_3}=\frac{0,6\text{km}}{30\frac{\text{km}}{\text{h}}}=0,02\text{h}
Całkowity czas otrzymujemy sumując czasy dla poszczególnych etapów
t=t1+t2+t3=0,1h+0,12h+0,02h=0,24h=t=t_1+t_2+t_3=0,1 \text{h}+0,12 \text{h}+0,02 \text{h}=0,24 \text{h}=
0,2460min=14,4min=14min+0,460s=14min24s0,24 \cdot60\text{min}=14,4 \text{min}=14 \text{min}+0,4\cdot60\text{s}=14 \text{min} 24\text{s}

Odpowiedź

Wyświetl odpowiedź

Minimalny czas dotarcia do zoo to 14 minut i 24 sekundy.


Dla dociekliwych

  • W zadaniu mamy ruch jednostajny, ale nie ruch jednostajny prostoliniowy. Jaka jest różnica? W ruchu jednostajnym stała jest tylko wartość prędkości, natomiast jej kierunek może się zmieniać, a co za tym idzie, tor ruchu ciała może być dowolny. Jeśli natomiast mamy ruch jednostajny prostoliniowy, to nie tylko wartość prędkości jest stała, ale też jej kierunek, więc torem ruchu ciała jest fragment prostej. Nie możemy więc mówić, że ruch jednostajny to ruch ze stałą prędkością – prędkość jako wektor ma nie tylko wartość, ale też kierunek i zwrot, więc stałość prędkości to stałość wszystkich jej cech. Nie można też powiedzieć, że ruch jednostajny to na pewno ruch bez przyspieszenia – jeśli zmienia się kierunek ruchu, występuje przyspieszenie dośrodkowe.

Podstawa programowa

Wymagania szczegółowe. Uczeń:

  • I. 1) przedstawia jednostki wielkości fizycznych, opisuje ich związki z jednostkami podstawowymi; przelicza wielokrotności i podwielokrotności;
  • I. 4) przeprowadza obliczenia liczbowe posługując się kalkulatorem;
  • II. 3) opisuje ruchy prostoliniowe jednostajne i jednostajnie zmienne, posługując się zależnościami położenia, wartości prędkości oraz drogi od czasu.

Coś się zaciekawiło? A może widzisz błąd? Potrzebujesz czegoś więcej? Daj znać w komentarzu. Ta strona wciąż się rozwija.

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *